Bốn hình thức đầu tư tạo ra bốn bức tranh thuế khác nhau, và biết bức tranh của hình thức mình chọn là phần còn thiếu trong phép tính chi phí toàn phần. Bài này mô tả cấu trúc cho từng hình thức; con số cụ thể thì chỉ chuyên gia thuế ở nước đó trả lời được.
Ba thời điểm phát sinh thuế
Với bất kỳ hình thức nào, hãy hỏi cả ba thời điểm chứ đừng hỏi chung.
Khi bỏ tiền vào. Một số giao dịch phát sinh thuế hoặc lệ phí ngay tại thời điểm thực hiện — mua bất động sản là ví dụ rõ nhất.
Trong thời gian nắm giữ. Thuế trên thu nhập mà khoản đầu tư sinh ra, và thuế gắn với việc sở hữu nếu có.
Và khi thoát ra. Thuế trên phần chênh lệch hoặc trên giá trị chuyển nhượng — khoản mà chuyên mục về thanh khoản đã nói là phải tính từ trước.
Hình thức đóng góp
Ba điểm, và đây là hình thức đơn giản nhất về thuế.
Thường không phát sinh thuế tại nước nhận, vì đó không phải giao dịch sinh lợi.
Nhưng nguồn tiền dùng để đóng góp có thể đã phát sinh thuế ở nước bạn, và điều đó phải hoàn thành trước.
Và nó không tạo ra thu nhập nào về sau, nên không có nghĩa vụ trong thời gian giữ và không có gì khi thoát ra — vì không có gì để thoát.
Hình thức bất động sản
Bốn điểm, và đây là hình thức có nhiều điểm chạm thuế nhất.
Khi mua: nhiều hệ thống có thuế hoặc lệ phí gắn với việc chuyển nhượng bất động sản, và mức cho người không cư trú có thể khác.
Trong thời gian giữ: thuế tài sản nếu có, và thuế trên thu nhập cho thuê nếu bạn cho thuê.
Khi bán: thuế trên phần chênh lệch giá, với quy định cho người không cư trú thường khác quy định cho người cư trú.
Và ở phía bạn: nghĩa vụ khai báo tài sản ở nước ngoài, cùng khả năng thu nhập từ cho thuê phải khai ở cả hai nơi.
Hình thức trái phiếu và công cụ tài chính
Ba điểm.
Lợi tức nếu có thường chịu thuế, và nhiều hệ thống khấu trừ ngay tại nguồn với người không cư trú.
Mức khấu trừ có thể được giảm nếu có hiệp định giữa hai nước, nhưng việc áp dụng mức đó thường cần bạn chủ động nộp giấy chứng nhận cư trú thuế — nó không tự áp.
Và khi nhận lại vốn gốc, phần gốc thường không phải thu nhập, nhưng hãy xác nhận điều đó cho hệ thống cụ thể của bạn thay vì giả định.
Hình thức góp vốn doanh nghiệp
Bốn điểm, và đây là hình thức phức tạp nhất.
Doanh nghiệp có nghĩa vụ thuế riêng của nó, tách khỏi nghĩa vụ cá nhân của bạn.
Phần lợi nhuận chia cho bạn phát sinh nghĩa vụ ở cấp cá nhân, có thể ở cả hai nước.
Việc bạn kiểm soát một pháp nhân ở nước ngoài có thể tạo ra nghĩa vụ khai báo riêng tại nước bạn cư trú thuế — và ở một số hệ thống còn tạo ra những quy định đặc thù cho loại tình huống này.
Và khi chuyển nhượng phần vốn, thuế trên phần chênh lệch phát sinh — với cách xác định giá trị phần vốn của một doanh nghiệp chưa niêm yết là một câu hỏi riêng cần chuyên môn.
Cách đưa vào phép tính
Với hình thức bạn đang cân nhắc, hỏi chuyên gia thuế ước tính nghĩa vụ ở cả ba thời điểm, ở cả hai nước.
Cộng con số đó vào bảng chi phí toàn phần, phần trong thời gian giữ thì ghi theo năm.
Và so lại các hình thức sau khi đã cộng thuế. Một hình thức có vẻ rẻ hơn trước thuế có thể không còn rẻ hơn sau thuế — và đây chính là lý do phép so sánh phải được làm lại sau khi có tư vấn thuế, chứ không làm một lần ở đầu.
Ba điều khép lại chuyên mục
Một hồ sơ đầu tư tạo ra nghĩa vụ thuế từ hai nguồn độc lập: từ chính khoản đầu tư và từ tư cách mới. Trả lời được một hướng không có nghĩa là đã trả lời xong.
Tư cách cư trú không tự động làm bạn thành người cư trú thuế, và khác biệt đó quyết định phạm vi nghĩa vụ của bạn — nên nó là câu hỏi phải hỏi rõ, với tiêu chí cụ thể.
Và nghĩa vụ khai báo khác nghĩa vụ nộp. Nhóm này bị bỏ sót nhiều nhất vì không có con số nào nhắc, và hệ quả của việc bỏ sót là hệ quả riêng — độc lập với việc bạn có nợ thuế hay không.
Toàn bộ chuyên mục này mô tả cấu trúc câu hỏi, không đưa ra tư vấn thuế. Quy định thuế khác nhau giữa các nước, phụ thuộc vào hoàn cảnh cụ thể của từng người và thay đổi theo thời gian — nên mọi câu trả lời cho trường hợp của bạn phải đến từ chuyên gia thuế ở cả hai phía và từ cơ quan thuế có thẩm quyền.
Thuế phát sinh vào những thời điểm nào?
Ba: khi bỏ tiền vào, trong thời gian nắm giữ, và khi thoát ra. Hãy hỏi cả ba thời điểm cho hình thức bạn chọn chứ đừng hỏi chung.
Hình thức nào có nhiều điểm chạm thuế nhất?
Bất động sản: thuế hoặc lệ phí khi mua, thuế tài sản và thuế thu nhập cho thuê trong thời gian giữ, thuế trên chênh lệch khi bán, cộng nghĩa vụ khai báo tài sản ở nước ngoài tại phía bạn.
Với trái phiếu thì sao?
Lợi tức nếu có thường chịu thuế và nhiều hệ thống khấu trừ ngay tại nguồn với người không cư trú. Mức có thể được giảm theo hiệp định nhưng việc áp dụng thường cần bạn chủ động nộp giấy chứng nhận cư trú thuế.
Nên đưa thuế vào phép tính thế nào?
Hỏi chuyên gia ước tính nghĩa vụ ở cả ba thời điểm và cả hai nước, cộng vào bảng chi phí toàn phần với phần trong thời gian giữ ghi theo năm, và so lại các hình thức sau khi đã cộng thuế.
